Tandjes baby: wanneer ze komen en wat je kunt verwachten

De eerste tandjes van je baby komen gemiddeld door tussen de 6 en 10 maanden. Tegen de derde verjaardag is het melkgebit bij de meeste kinderen compleet: twintig tandjes in totaal. Toch verschilt het per kind wanneer precies het eerste tandje doorkomt, en dat is volkomen normaal.

Het doorkomen van tandjes baby heet ook wel tandjes krijgen of tandendoorbraak. Voor de ene baby verloopt dit bijna ongemerkt, terwijl een andere baby er duidelijk last van heeft. Weten wat je kunt verwachten, maakt het een stuk makkelijker om je kindje goed te begeleiden.

In welke volgorde komen de tandjes van een baby door?

De tandjes komen bijna altijd in een vaste volgorde door. Hieronder zie je de gebruikelijke volgorde en de bijbehorende leeftijden:

Het eerste tandje is bijna altijd een onderste middensnijder. Sommige baby’s krijgen hun eerste tandje al rond 4 maanden, anderen pas na hun eerste verjaardag. Komt het eerste tandje pas na 12 tot 15 maanden? Bespreek dit dan even met de huisarts of tandarts, al is het zelden een teken van een probleem.

Hoe herken je de tekenen van tandjes krijgen?

Vlak voor een tandje doorkomt, merk je vaak veranderingen bij je baby. Veelvoorkomende signalen zijn:

• Veel kwijlen, meer dan normaal
• Overal op kauwen: speelgoed, vingers, rammelaars
• Rode, gezwollen of gespannen tandvlees ter plaatse
• Prikkelbaarheid en huilen, vooral ’s avonds
• Minder goed slapen
• Minder eetlust door pijn in de mond
• Rode wangetjes of een lichte rode huid rondom de mond door het speeksel

Koorts wordt regelmatig in verband gebracht met tandjes krijgen, maar een hoge koorts (boven de 38,5°C) heeft bijna nooit de tandjes als oorzaak. Dat verdient altijd aandacht en eventueel een bezoek aan de huisarts. Een licht verhoogde temperatuur vlak voor een tandendoorbraak is wel bekend en onschuldig.

Wat helpt bij pijn door tandjes?

Pijn bij tandjes kan heel vervelend zijn voor je baby. Gelukkig zijn er concrete dingen die helpen:

• Gekoeld bijtring: leg een bijtring in de koelkast (niet de vriezer, dat is te koud). De kou verlicht de druk op het tandvlees.
• Masseren: wrijf zachtjes met een schone vinger over het tandvlees. Dit verlicht tijdelijk de druk.
• Kauwen op iets hards: een stukje gekoeld fruit in een fruitspeen of een koude komkommer geeft verlichting en is veilig.
• Pijnstiller: bij hevige pijn kan paracetamol op kinderleeftijd helpen. Volg altijd de dosering op de verpakking of overleg met de apotheker.

Tandengelletjes met lidocaïne (een verdovend middel) worden tegenwoordig niet meer aangeraden voor jonge baby’s, omdat ze risico’s met zich meebrengen. Overleg bij twijfel met de apotheker of huisarts over wat veilig is.

Wanneer begin je met tandenpoetsen?

Begin met poetsen zodra het eerste tandje zichtbaar is. Gebruik een zachte babytandenborstel en een heel klein beetje tandpasta met fluoride, ter grootte van een rijstkorrel. Vanaf 2 jaar gebruik je een erwt grote hoeveelheid tandpasta. Poets tweemaal per dag, waarvan één keer voor het slapengaan.

Fluoride is belangrijk voor de stevigheid van het jonge tandje. Kinderen mogen de tandpasta gewoon inslikken, zolang de hoeveelheid maar klein is. Begin vroeg met poetsen, ook al zijn er maar één of twee tandjes: zo went je baby aan de gewoonte en bescherm je het tandvlees en de tere tandjes.

Het eerste tandartsbezoek wordt aangeraden rond de eerste verjaardag of zodra het eerste tandje door is. Zo kan de tandarts meekijken of alles goed gaat en raad je vanzelf een goed ritme op.

Tandjes krijgen is voor elke baby anders: het ene kind slaapt er nauwelijks slechter van, het andere heeft er flink last van. Zolang je baby groeit, drinkt en redelijk slaapt, gaat het bijna altijd goed. Bij twijfel, pijn die niet overgaat of tandjes die erg lang uitblijven, is de huisarts of tandarts altijd een goede eerste stap.